Wat is het verschil tussen extra vierge, vierge en ‘gewone’ olijfolie? Extra vierge (EVOO): 100% mechanisch verkregen sap van olijven, zonder fouten in geur/smaak. Zuurtegraad (vrije vetzuren) ≤ 0,8%. Smaak: fruitig (groen/rijp), met wat bitterheid/pit—afhankelijk van de variëteit. Dit is je smaakolie. Vierge: ook mechanisch, maar iets minder perfect....
Wat is het verschil tussen extra vierge, vierge en ‘gewone’ olijfolie?
Extra vierge (EVOO): 100% mechanisch verkregen sap van olijven, zonder fouten in geur/smaak. Zuurtegraad (vrije vetzuren) ≤ 0,8%. Smaak: fruitig (groen/rijp), met wat bitterheid/pit—afhankelijk van de variëteit. Dit is je smaakolie.
Vierge: ook mechanisch, maar iets minder perfect. Zuurtegraad ≤ 2,0%. Smaak kan milder of minder zuiver zijn.
‘Olijfolie’ (rafinado / blend): geraffineerde olie (neutraal) gemengd met een beetje vierge/extra vierge voor smaak. Handig voor hoge temperaturen, maar weinig aromatisch.
Wat betekent ‘koudgeperst’ of ‘eerste koude extractie’?
Koud = verwerking bij ≤27 °C om aroma’s en antioxidanten te bewaren.
Eerste koude persing hoort bij klassieke hydraulische persen (partijen).
Koude extractie is de moderne term (deeg wordt gecentrifugeerd i.p.v. geperst) — dit geldt voor vrijwel alle kwaliteits oliën vandaag.
Hoe herken je goede olijfolie (smaak, geur, zuurgraad)?
Geur/smaak (positief): vers groen (gras, tomatenblad), amandel, artisjok, appel. In de mond: fruitig, met een beetje bitter (van polyfenolen) en pikant achterin de keel.
Zuurtegraad: zegt niets over “zuur” proeven; het is een labwaarde. Lager = meestal betere oogst/verwerking en doorgaans stabielere olie.
Wat is het verschil tussen gefilterde en ongefilterde olijfolie?
Gefilterd (filtrado): helder, stabieler, houdbaarder. Ideaal voor wie de olie enkele maanden wil gebruiken.
Ongefilterd (sin filtrar / novello): licht troebel door microscopische deeltjes. Vaak heel aromatisch bij nieuwe oogst, maar korter houdbaar. Bewaar extra koel/donker en gebruik snel (weken–enkele maanden).
Wat zijn de gezondheidsvoordelen van olijfolie?
Onverzadigde vetten (vooral oliezuur) passen in een hart-vriendelijk eetpatroon.
Polyfenolen & vitamine E werken als antioxidanten.
Grootste winst behaal je door olijfolie te gebruiken in plaats van harde/ verzadigde vetten—én door veel groente, peulvruchten, vis en volkoren toe te voegen (het mediterrane totaalplaatje).
Is koken/frituren met olijfolie gezond en wat is het rookpunt?
Zacht bakken & roosteren: uitstekend met extra vierge; de olie is hitte-stabiel dankzij het hoge gehalte enkelvoudig onverzadigd vet en antioxidanten.
Rookpunt: EVOO zit typisch rond 190–210 °C (afhankelijk van kwaliteit/zuurtegraad). In de pan blijf je daar meestal onder—dus veilig.
Frituren: kan, maar houd de temperatuur <180 °C, ververs tijdig en gebruik liever een wat neutralere olie als je heel lang of herhaald frituurt.
Vuistregel Shopandalucia: als het ruikt of rookt, is het te heet—vuur lager.
Hoe moet je olijfolie bewaren (licht, temperatuur, na openen)?
Licht & zuurstof zijn vijanden. Bewaar donker en goed afgesloten.
Temperatuur: ideaal 14–20 °C (koele kast, niet naast het fornuis).
Grootverpakking (5 L): schenk over in kleine donkere flesjes voor dagelijks gebruik; laat de rest afgesloten in het blik.
Na openen: voor de beste smaak binnen 3–6 maanden opmaken (bij ongefilterd nog sneller).
Vries/koelkast? Koelkast kan laten vlokken; dat trekt weg op kamertemperatuur, maar vermijd veel temperatuurschommelingen.
Snelle keuzehulp (van zacht naar krachtig): Arbequina → Verdial → Hojiblanca → Picual. Twijfel je? Neem één zachte en één groene/pepperige olie: dan zit je altijd goed—van salade tot grill.
